Wilhelm Jakub Kasprzykiewicz

Oficer Wojska Polskiego
05.07.1896 Nowy Sącz

Biografia

Urodził się w Nowym Sączu 5 lipca 1896 roku. Był synem Antoniego, kolejarza, zmarłego w styczniu 1939 roku, i Kunegundy (lub Katarzyny) z Mordarskich; miał siostrę Marię. W rodzinnym mieście uczęszczał do szkoły powszechnej, a od 1907 do I Gimnazjum. Podczas nauki działał w harcerstwie i Związku Strzeleckim; groziła mu relegacja ze szkoły po anonimowym donosie, a przez to ograniczył ćwiczenia w Związku Strzeleckim.

Po wybuchu I wojny światowej tuż po ukończeniu 18 roku życia wstąpił do Legionów Polskich. Służył w 13 kompanii 2 pułku piechoty. W 1915 zdał maturę w Pradze, po czym został wcielony do armii, a po ukończeniu szkoły oficerskiej w Opawie służył w 20 pułku piechoty. Jako chorąży brał udział w walkach na frontach rosyjskim i włoskim; na froncie włoskim dostał się do niewoli włoskiej w 1917. Odzyskał wolność 20 listopada 1918. Wówczas wstąpił do 2 pułku piechoty im. Kościuszki we Włoszech, a w 1919 do 5 pułku Strzelców Podhalańskich Armii Polskiej we Francji.

Wraz z tym wojskiem powrócił do ojczyzny i wstąpił do Wojska Polskiego. Został mianowany porucznikiem piechoty ze starszeństwem z dniem 1 czerwca 1919. W 1919 awansował do stopnia kapitana. W czasie wojny polsko-bolszewickiej służył w 47 pułku Strzelców Kresowych, pełniąc funkcję dowódcy plutonu, dowódcy 12 kompanii w trakcie Bitwy Warszawskiej 1920, a we wrześniu 1920 dowódcy III batalionu. Otrzymał Virtuti Militari za czyny dowódcze kompanią z 13 sierpnia 1920 w bitwie pod Ossowem, po utracie pola przez stronę polską dokonał kontrataku, wypierając wroga z rejonu Wołomina do Leśniakowizny.

26 stycznia 1922 został zweryfikowany w stopniu kapitana ze starszeństwem z dniem 1 czerwca 1919 i lokatą 1840 w korpusie oficerów piechoty; jego oddziałem macierzystym był nadal 6 Pułk Strzelców Podhalańskich. W latach 1923–1924 pełnił służbę w Dowództwie 11 Dywizji Piechoty w Stanisławowie na stanowisku II oficera sztabu, pozostając oficerem nadetatowym 53 Pułku Piechoty w Stryju. Tymczasowo studiował na Wydziale Prawa Uniwersytetu Jagiellońskiego. W marcu 1924 został przeniesiony do 48 Pułku Piechoty Strzelców Kresowych w Stanisławowie. W 1928 ponownie w Dowództwie 11 Dywizji Piechoty. Następnie został oficerem 78 Pułku Piechoty w Baranowiczach. W latach 1929–1931 był słuchaczem Kursu Normalnego Wyższej Szkoły Wojennej w Warszawie. 27 stycznia 1930 awansował do stopnia majora ze starszeństwem z 1 stycznia 1930 roku i 94. lokatą w korpusie oficerów piechoty. 1 września 1931 roku, po ukończeniu kursu i otrzymaniu dyplomu oficera dyplomowanego, został przydzielony do Dowództwa 23 Dywizji Piechoty w Katowicach na stanowisko szefa sztabu. 26 stycznia 1934 otrzymał przeniesienie do składu osobowego Inspektora Armii generała dywizji Tadeusza Piskorana na stanowisko oficera sztabu. W 1937 roku został mianowany kierownikiem referatu wydziału ogólnego w Dowództwie Okręgu Korpusu nr III w Grodnie. Na stopień podpułkownika został mianowany ze starszeństwem z 19 marca 1938 roku i 39. lokatą w korpusie oficerów piechoty.

Kampanię wrześniową odbył w Sztabie Armii Prusy na stanowisku szefa oddziału IV. Do 23 września 1939 uczestniczył w walkach wojny obronnej z zakończeniem w rejonie Tomaszowa Lubelskiego. Podczas usiłowania przejścia na obszar Węgier został zatrzymany przez Niemców i trafił do niewoli niemieckiej. Był osadzony w tymczasowym obozie jenieckim w Radomiu, skąd przekazano go stronie sowieckiej. Trafił do Kozielska, a po 4 kwietnia 1940 został przetransportowany do Katynia i tam rozstrzelany. Został pochowany w lesie katyńskim; ciało zidentyfikowano podczas ekshumacji prowadzonych przez Niemców w 1943 roku. Obecnie spoczywa na terenie Polskiego Cmentarza Wojennego w Katyniu. 5 października 2007 roku Minister Obrony Narodowej Aleksander Szczygło awansował go pośmiertnie do stopnia pułkownika; decyzja została ogłoszona 9 listopada 2007 roku.

W Nowym Sączu Kasprzykiewicz został upamiętniony symbolicznie na cmentarzu w osiedlu Helena oraz wymieniony na tablicy pamiątkowej ofiar zbrodni katyńskiej związanych z Sądecczyzną, ustanowionej 16 maja 1992 w kościele św. Kazimierza. W ramach akcji Katyń pamiętamy / Katyń Ocalić od zapomnienia zasadzono Dęby Pamięci upamiętniające Wilhelma Kasprzykiewicza: przy Zespole Szkół w Dziadkowicach oraz 15 kwietnia 2012 przy Szkole Podstawowej w Majdanie. 15 sierpnia 2014 na Cmentarzu Poległych w Bitwie Warszawskiej w Ossowie odsłonięta została tablica upamiętniająca ośmiu dowódców polskich oddziałów uczestniczących w walkach, którzy w 1940 zostali ofiarami zbrodni katyńskiej; wymieniono na niej generałów i ppłk. Wilhelma Kasprzykiewicza.

Zobacz pełny artykuł na Wikipedii

Osiągnięcia

Order Virtuti Militari (nr 2284) za bohaterskie czyny dowódcze podczas bitwy pod Ossowem, 1920
Krzyż Kawalerski Orderu Odrodzenia Polski
Krzyż Walecznych
Złoty Krzyż Zasługi (16 marca 1934)
Pośmiertny awans na pułkownika (2007)

Ciekawostki

Włoska niewola w 1917–1918, uwolniony 20 listopada 1918
Zginął w Katyniu w 1940; identyfikacja ciała w 1943
Pośmiertny awans na pułkownika w 2007

Udostępnij