Ponad 14,3 mln zł na małopolskie zabytki. Wśród beneficjentów także parafia z Nowego Sącza

Do Małopolski trafi ponad 14,3 mln zł na ratowanie zabytków, a wśród beneficjentów znalazła się również parafia z Nowego Sącza. Środki przyznano w ramach programu Ministerstwa Kultury i Dziedzictwa Narodowego „Ochrona zabytków” 2026, który ma wspierać prace przy obiektach wymagających konserwacji, restauracji lub robót budowlanych.

Promesy potwierdzające przyznanie dofinansowania odebrało 40 beneficjentów z regionu podczas uroczystości w Opactwie Benedyktynów w Tyńcu. W skali kraju wsparcie otrzymało 568 projektów, a łączna pula rozdysponowana w dwóch tegorocznych naborach wyniosła 202,4 mln zł.

Miliony na ochronę małopolskich zabytków

Program obejmuje zarówno zabytki nieruchome, jak i ruchome. Pieniądze mogą zostać wykorzystane na konserwację, restaurację oraz roboty budowlane, czyli działania, które pozwalają utrzymać historyczne obiekty w dobrym stanie i zabezpieczyć je na kolejne lata.

Wsparcie nie ogranicza się do jednej grupy właścicieli. Z programu korzystają obiekty sakralne, ale też zabytki należące do samorządów, instytucji kultury, fundacji oraz wspólnot mieszkaniowych. Właśnie dlatego środki rozdzielane w Małopolsce mają tak szeroki zasięg i dotyczą różnych części regionu.

Głos rządu i konserwatora zabytków

Podczas uroczystości w Tyńcu wicepremier i minister obrony narodowej Władysław Kosiniak-Kamysz zwrócił uwagę, że opieka nad dziedzictwem kulturowym jest częścią budowania bezpieczeństwa państwa. Podkreślił też, że pieniądze trafiają do parafii, samorządów oraz właścicieli zabytków.

troska o dziedzictwo kulturowe jest elementem budowania bezpieczeństwa państwa

Władysław Kosiniak-Kamysz

Generalna konserwator zabytków Bożena Żelazowska zaznaczyła z kolei, że z roku na rok rosną środki przeznaczane na ochronę małopolskiego dziedzictwa. To ma umożliwiać zarówno kontynuację już rozpoczętych inwestycji, jak i uruchamianie nowych przedsięwzięć.

Sądecki akcent: pieniądze dla organów w Biegonicach

Wśród beneficjentów znalazła się Parafia pw. św. Wawrzyńca Diakona i Męczennika w Nowym Sączu – Biegonicach. Na kompleksowe prace konserwatorskie i restauratorskie zabytkowych organów piszczałkowych Tomasza Falla z 1910 roku przyznano 28 tys. zł. Projekt został oceniony wysoko i zakwalifikowany do wsparcia.

Na liście sądeckich wniosków pojawiły się także takie, które tym razem nie otrzymały pieniędzy. Dotyczy to m.in. Parafii pw. św. Apostołów Filipa i Jakuba Młodszego w Mystkowie, która ubiegała się o środki na renowację zabytkowych drzwi kościoła, ale jej projekt nie został rekomendowany do dofinansowania.

• 28 tys. zł trafi do Nowego Sącza – Biegonic na organy Tomasza Falla z 1910 roku.
• 40 beneficjentów z Małopolski odebrało promesy w Tyńcu.
• W całym kraju wsparcie otrzymało 568 projektów.
• Łączna kwota dla wszystkich przedsięwzięć wyniosła 202,4 mln zł.

Dlaczego to ważne dla mieszkańców regionu

Takie decyzje mają znaczenie nie tylko dla samych właścicieli zabytków, ale też dla lokalnych społeczności. Odnowione obiekty pozostają częścią codziennego krajobrazu, budują tożsamość miejsc i zwiększają ich atrakcyjność dla mieszkańców oraz odwiedzających.

W przypadku Nowego Sącza i Sądecczyzny każdy taki projekt oznacza realną szansę na ocalenie elementów dziedzictwa, które często mają wartość nie tylko historyczną, ale także społeczną i religijną. To także dowód, że mniejsze lokalne inicjatywy mogą znaleźć się obok większych, regionalnych przedsięwzięć.

Co dalej z przyznanymi środkami

Program „Ochrona zabytków” jest skierowany do właścicieli i posiadaczy obiektów wpisanych do rejestru zabytków. O wsparcie mogą ubiegać się między innymi jednostki samorządu terytorialnego, instytucje kultury, fundacje, wspólnoty mieszkaniowe oraz kościoły i związki wyznaniowe.

Celem programu jest zachowanie materialnego dziedzictwa kulturowego i zwiększenie dostępności zabytków dla mieszkańców oraz turystów. Przyznane promesy otwierają drogę do realizacji konkretnych prac, które w kolejnych miesiącach będą decydować o stanie wielu cennych obiektów w Małopolsce.

Informacje przekazało Ministerstwo Kultury i Dziedzictwa Narodowego.